Tuần 1 - Tiết 1
Ngày sọan : 5/9/2006
Ngày dạy : 7/9/2006
CON RỒNG CHÁU TIÊN
( Truyền thuyết )
A. Mục tiêu cần đạt :
Giúp học sinh :
Hiểu được định nghĩa sơ lược về truyền thuyết
Hiểu nội dung, ý nghĩa của truyện và ý nghĩa của những chi tiết tưởng tượng kỳ ảo .
Kể được truyện .
B. Chuẩn bị :
Học sinh : Đọc kỹ văn bản và sọan bài theo câu hỏi gợi ý .
Giáo viên : Tích hợp với Tiếng Việt “ Từ và cấu tạo của từ Tiếng Việt “ với tập làm văn “ giao tiếp, văn bản và phương thức biểu đạt “ .
C. Tiến trình họat động :
1. Ổn định :
Kiểm tra sĩ số .
Giới thiệu về chương trình Sách giáo khoa và cách sọan bài cho học sinh .
2. Bài mới :
* Giới thiệu bài : Truyền thuyết là một thể lọai văn học dân gian được nhân dân ta từ bao đời ưa thích. Một trong những truyền thuyết tiêu biểu, mở đầu cho chuỗi truyền thuyết về thời đại các Vua Hùng đó là truyện “ Con Rồng, cháu Tiên “ . Vậy nội dung ý nghĩa của truyện là gì ? Tiết học hôm nay sẽ giúp các em hiểu điều ấy ?
* Tiến trình bài học :
Họat động của thầy và trò
- Học sinh đọc định nghĩa truyền thuyết phần dấu sao trang 7 .
- Giáo viên giới thiệu khái quát về định nghĩa, về các truyền thuyết gắn liền với lịch sử đất nước ta .
- Văn bản “ Con Rồng, cháu Tiên “ là một truyền thuyết dân gian được liên kết bởi ba đọan :
+ Đọan 1 : Từ đầu … “ Long Trang “
+ Đọan 2 : Tiếp … “ lên đường “ ..
+ Đọan 3 : Còn lại
- Giáo viên đọc đọan 1, Học sinh đọc đọan 2, 3 .
- Giáo viên hướng dẫn Học sinh tìm hiểu phần chú thích giải nghĩa các từ khó .
- Trong trí tưởng tượng của người xưa, Lạc Long Quân hiện lên với những đặc điểm phi thường nào về nòi giống và sức mạnh .
- Theo em sự phi thường ấy là biểu hiện của một vẻ đẹp như thế nào ?
-> Vẻ đẹp cao quý của bậc anh hùng .
- Aâu Cơ hiện lên với những đặc điểm đáng quý nào về nhan sắc, giống nòi và đức hạnh ?
- Theo em, những điểm đáng quý đó ở Aâu Cơ là biểu hiện của một vẻ đẹp như thế nào ?
-> Vẻ đẹp cao quý của người phụ nữ .
Lạc Long Quân kết duyên cùng Âu Cơ có nghĩa là những vẻ đẹp ca quý của thần tiên được hòa hợp .
- Theo em mối tình duyên này, người xưa muốn ta nghĩ gì về nòiø giống dân tộc ?
- Chuyện Aâu Cơ sinh con có gì lạ ?
- Theo em, chi tiết mẹ Aâu Cơ sinh ra bọc trăm trứng nở thành trăm người con khỏe đẹp có ý nghĩa gì ?
-> Giải thích mọi người chúng ta đều là anh em ruột thịt cùng một cha mẹ sinh ra .
- Lạc Long Quân và Aâu Cơ chia con như thế nào ?
- Vì sao cha mẹ lại chia con thành hai hướng lên rừng, xuống biển ?
-> Rừng là quê mẹ, biển là quê cha -> đặïc điểm địa lý nước ta rộng lớn : nhiều rừng và biển .
- Qua sự việc Cha Lạc Long Quân, mẹ Aâu Cơ mang con lên rừng, xuống biển, người xưa muốn thể hiện ý nguyện gì ?
ý nguyện phát triển dân tộc : làm ăn, mở rộng và giữ vững đất đai ; ý nguyện đòan kết , thống nhất dân tộc, mọi người trên đất nước đầu có chung nguồn gốc, ý chí và sức mạnh .
- Truyện còn kể rằng, các con của Lạc Long Quân và Aâu Cơ nối nhau làm vua ở đất Phong Châu, đặc tên nước là Văn Lang, lấy danh hiệu Hùng Vương . Theo em, sự việc đó có ý nghĩa gì trong việc cắt nghĩa truyền thống dân tộc .
- Em hiểu thế nào là chi tiết tưởng tượng kỳ ảo ?
- Em thấy những chi tiết kỳ ảo nào trong văn bản “ Con Rồng , cháu Tiên “ ?
- Các chi tiết kỳ ảo đó có vai trò gì trong truyện ?
Tô đậm tính chất lớn lao, đẹp đẽ của nhânvật. Thần kỳ hóa nguồn gốc, giống nòi để chúng ta thêm tự hào, tôn vinh tổ tiên .
Học sinh thảo luận : Giáo viên chia nhóm : Học sinh thảo luận - trả lời :
Câu 1 : Em hiểu gì về dân tộc ta qua truyền thuyết “ Con Rồng, cháu Tiên “ ( 1,2 )
=> Dân tộc ta có nguồn gốc thiêng liêng cao quý ; là một khối đòan kết, thống nhất, bền vững .
Câu 2 : Truyền thuyết Con Rồng, Cháu Tiên phản ánh sự thật lịch sử nào của nước ta trong quá khứ ?